Öncelikle overclock, herhangi bir donanımı olduğundan daha hızlı çalıştırmaktır. Ben elimden geldiğince sistem overclock’u nasıl yapılır onu anlatacağım.

Bunun için iki farklı yöntem mevcut. İlk yöntem BIOS yardımı ile overclock ikincisi de Windows içinden bir yazılım sayesinde overclock. Windows tabanlı overclock’lar çok iyi neticeler vermediği için BIOS’tan yapılan overclock’u anlatmaya çalışacağım size…

Öncelikle CPU nasıl çalışır onu anlayalım. CPU, sistem veriyolu hızını belli bir çarpan ile çarpar ve kendi iç frekansını belirler. Mesela yeni nesil Pentium4 işlemciler bir saat döngüsünde 4 ayrı veri paketi taşıyabilen 200Mhz hızında bir sistem veriyoluna ( Front Side BUS = FSB) sahiptir. Örneğin 3000 Mhz hızındaki bir işlemci olan Pentium4 3.0C, 15 çarpanına sahip olup 15×200=3000Mhz hızında çalışır.

Overclock yaparken bu iki değerden; yani çarpan ve FSB hızından birini yükseltmek gerekir. Intel işlemcilerde çarpan değeri değiştirilemezken ( Çarpan kilidi ), AMD’nin bazı işlemcilerinde çarpan da değiştirilebilmektedir.

Çarpan ile ilgili fazla opsiyonumuz olmadığından FSB hızını arttırıp overclock nasıl yapılır onu anlatayım. Öncelikle overclock yaparken aceleci olmamak en önemli şey. Acele davranırsanız hem istediğinizi sonuca ulaşamazsınız hem de işlemcinize zarar verme olasılığınız artar. Bu yüzden önce azar azar FSB değerini arttırmanız gerekir. 5-10 Mhz’lik adımlarla yavaş yavaş işlemcinizin sınırlarını öğrenebilir ve en güvenli hızı siz kendiniz bulabilirsiniz. Unutmayın ki bir işlemci “En fazla kaça overclock olur?” ya da “xxx işlemcim var, kaç yapayim?” gibi sorular çok manasızdır, çünkü her işlemci aynı wafer’dan çıksa bile farklı karakteristiklere sahiptir ve farklı bir potansiyeli vardır. Bu yüzden kimse size işlemcinizin belli bir hızda güvenle çalışacağını önceden söyleyemez.

Gelelim voltaj arttırımı ile donanımdaki potansiyeli arttırmaya. İşlemci, RAM ve Kuzey köprüsü voltaj değerlerini arttırarak daha yüksek bir FSB değeri elde etmek mümkündür, ancak bu konu çok hassastır ve dikkatli olunmazsa yanık bir sisteme sahip olursunuz. ASLA VOLTAJ DEĞERLERİNİ YÜZDE 10-12’DEN FAZLA ARTTIRMAYIN. Bu sayede güvenli sınırlar içinde kalırsınız. Bu değerleri aşarsanız CPU ve RAM’deki transistörlerin zarar görmesine sebep olabilirsiniz ve donanımınız kullanılmaz duruma gelebilir.

FSB hızını arttırdığınızda aslında tüm sistemin veriyolu hızını arttırdığınızdan RAM, PCI ve AGP veriyolu hızlarınız da değişecektir. Bunun olmasını şu yönden istemeyiz: PCI ve AGP kartlar, yüksek veriyolu hızını sevmediklerinden AGP ve PCI hızını sabitleyerek daha yüksek hızlara çıkmak mümkündür. Çoğu modern P4 ve AthlonXP anakartında bu özellik mevcuttur ve AGP hızını 66 Mhz’de ve PCI hızını 33 Mhz’de sabitleyebilirsiniz. Böylece işlemcinizi daha yüksek noktalara taşıyabilirsiniz.

RAM hızının değişmesi aslında iyi bir özelliktir. FSB hızını arttırdığınızda doğal olarak teorik hafıza bant genişliği gereksinimiz de artacağından daha yüksek hızda veri akışı sistem performansını olumlu yönde etkileyecektir. Ancak RAM’lerin de bir sınırı vardır ve bazen bu sınır CPU’nun çıkabileceği sınırdan daha aşağıda olduğundan, yine bir darboğaz oluşturabilir.

RAM’lerde iç frekans FSB hızına bağlıdır. DDR ve SDR SDRAM modülleri FSB hızında çalışır. RDRAM ise FSB’nin iki katı hızda çalışmaktadır. Dolayısıyla FSB hızındaki artış RAM’e direkt olarak yansır.

RAMlerin iç gecikme değerleri vardır. Bunlar CL, CAS, CAS to RAS gibi isimlerle tabir edilir. RAM değerleri 2-2-2-5’te iken en az iç sinyal gecikmesine sahiptir. 4-4-4-8 gibi bir değerde ise en yüksek iç sinyal gecikmesi olur. Yalnız bu gecikme değerleri dış frekans ile doğru orantılıdır. Yani iç gecikme ne kadar yüksek olursa, ulaşılabilecek olan dış frekans da o kadar yüksek olacaktır. Yani RAM’lerinizin iç sinyal gecikme değerlerini yükselterek daha yüksek FSB hızlarında stabil çalışmasını sağlayabilirsiniz. Böylece daha dengeli bir overclock yaparsınız.

Eğer buna rağmen daha hızlı bir sisteme sahip olmak isterseniz, o zaman hafıza bant genişliğinden feragat ederek, CPU hızını daha da arttırabilirsiniz. RAM/FSB hızını 2/3’e ayarlayarak örneğin 300Mhz FSB’de RAM’lerinizin 200Mhz’de çalışmasını sağlayabilir, ya da 4/5 oranında tutarak örneğin 250Mhz FSB’de 200Mhz’de çalışmasını sağlayabilirsiniz. Böylece RAM’lerinize fazla yükelenmeden CPU hızını arttırmak mümkün olur. Ancak bazı sistemler asenkron FSB-RAM hızını sevmeyebilir ve kilitlenmelere yol açabilir.

Eğer 40. haftadan önce üretilmiş bir Barton çekirdekli Athlon XP işlemciniz varsa, çarpan değişimi ile de overlclock yapabilirsiniz. Böylece FSB hızı sabit kalır ve siz de tasasız olarak CPU hızını daha üst seviyelere getirebilirsiniz. Ayrıca iki değeri birden değiştirerek daha iyi bir overlclock da mümkündür. Örneğin çarpan değerini düşürüp, FSB hızını artırarak CPU’nuzu aynı hızda çalıştırabilirsiniz. Böylece, artan FSB değeri ve hafıza bant genişliği ile daha hızlı bir PC’ye sahip olursunuz. Bu tamamen sizin elinizde olan birşey.